In het Algemeen Handelsblad van 20 januari 1949 staat een artikel over een veelzijdige tentoonstelling van Wassenaarse kunstenaars in kasteel Duinrell. Hoewel ik over de meeste van die kunstenaars al eens een artikel in deze rubriek geschreven heb, staat er één naam tussen die me niet bekend voorkwam. Dat is nu wel anders.
Jan Vermeulen is op 11 mei 1923 in Leiden geboren. Zijn vader Jacobus was bouwkundig tekenaar en zijn moeder heette Maria Warnaar. Hij had een broer en een zus. Toen Jan 18 jaar oud was, ging hij in Leiden bij het antiquariaat Burgersdijk en Niermans werken. Ook ging hij naar de School voor Taal en Letterkunde in Den Haag. Op een dag kwam er een klant in de winkel die twee jaar jonger was dan hij. Het klikte tussen hem en Jan en ze werden vrienden voor het leven. Het gaat hier om de schrijver en kunstschilder Jan Wolkers. Op 17 januari 1950 is Jan Vermeulen met een zuster van hem getrouwd, de dichteres Janna Wolkers, waarvan hij in 1958 weer gescheiden is.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog gaf hij, via zijn uitgeverij De Molenpers, clandestien boeken uit waaronder werk van Gerrit Achterberg. Na de oorlog kreeg hij les in typografie en kalligrafie van Henri Friedlander die in Wassenaar woonde, evenals Jan Vermeulen zelf die enkele jaren op het adres Hyacinthstraat 5 in ons dorp gewoond heeft. Hij werd later adjunct-directeur bij de uitgeverij Meulenhoff en van 1964 tot 1972 docent typografie aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Arnhem. In die tijd is hij getrouwd met Marlous Bervoets die zijn werk na zijn dood voortgezet heeft. Jan Vermeulen is op 18 april 1985 in Arnhem overleden.
Ik las over hem: “Zijn liefde voor literatuur en grafisch ontwerpen kwam tot uiting in zijn toewijding aan het samenstellen en uitgeven van hoogwaardige literaire werken”. Zo heeft hij de boekomslagen van de boeken van Jan Wolkers ontworpen. Zelf schreef hij hierover: “Een omslag is een verpakking. Daarmee mag je mensen verleiden en belust maken om een boek te kopen”. Een boek dat speciaal voor Jan Vermeulen geschreven is, kreeg dan ook de titel: Leven in letters. Naast dit alles was hij ook dichter. Tot slot de laatste strofe van het gedicht Herfst voor mij.
O leven, geef mij dit als laatste plicht:
Schrijven, - want als één ding mij kan genezen
Dan zijn het woorden, mild als najaarsregen,
Blinkende in een herfstlijk vergezicht.
Carl Doeke Eisma
Bij de illustratie:
Enkele door Jan Vermeulen ontworpen boekomslagen.
Info: Van Ommerenpark 153, 2243EV Wassenaar, Telefoon: 5124653, E-mail: