Erik Kenens, van Clifton Studio, was zo vriendelijk mij een stapel knipsels met artikelen over Wassenaar te lenen, afkomstig uit vooroorlogse tijdschriften. Daaronder was een uitgebreid artikel uit de Wereldkroniek van 1929 over het in dat jaar geopende Dorpshuis in Wassenaar. Dat huis staat nog steeds aan de Van Zuylen van Nijeveltstraat 245, nu grotendeels verscholen achter een hoge heg.
Blijkbaar bestond er in de jaren twintig grote behoefte aan een modern onderkomen waar kinderen tussen de 8 en 17 jaar beziggehouden konden worden. Met dat doel werd in 1926 de vereniging Het Dorpshuis opgericht.
Er werd blijkbaar aardig wat geld opgehaald, want in het voorjaar van 1929 kon de opdracht gegeven worden voor de bouw van het huis. Het werd een strak vormgegeven gebouw, ontworpen door dr.ir. Jan Hendrik Plantenga, een Wassenaarse architect en directeur van de Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag. De eveneens in Wassenaar wonende binnenhuisarchitect Frits Spanjaard zorgde voor de inrichting. In oktober 1929 kon ’t Dorpshuis feestelijk geopend worden door burgemeester J.J.M. Wiegman.
Journaliste Kate de Ridder gaf in dat jaar een enthousiaste beschrijving van het gebouw. Voor het huis lag toen een grasveld dat door de kinderen van de botanische club van bloemperken zou worden voorzien. Boven de voordeur was een luifel met daaronder twee bankjes waar kinderen konden wachten. Op de parterre waren de clublokalen, boven woonde de conciërge met zijn gezin (na de oorlog was dat H.F. Hardeman). Het hoofdlokaal kon door een vouwwand gesplitst worden in een lees- en een handwerkafdeling. Volgens Kate de Ridder was er ook “een lokaal voor knutselaars, timmerlui en zaag-artiesten in den dop; een pracht-collectie gereedschappen hangt aan een houten rek; en twee groote werkbanken staan midden in het vertrek. Dit alles ontving het Dorpshuis ten geschenke.”
Volgens Kate de Ridder hadden zich in het eerste jaar al 380 kinderen aangemeld. Zij werden verdeeld over 31 verschillende clubs en begeleid door vijftien leiders en leidsters: “De kinderen leeren er handwerken, pop aankleeden, cartonnage-, raffia- en pitrietarbeid, zagen, timmeren, botanie en gymnastiek; en dan is er nog een bibliotheek, waar zij rustig kunnen lezen.”
Blijkbaar behoorde ik zelf ook tot de doelgroep, want begin jaren zestig bevond ik mij in ‘t Dorpshuis te midden van andere jongeren. In mijn herinnering werd er niet geknutseld, maar kregen we godsdienstonderwijs. Hoewel mijn ouders niet kerkelijk waren, vonden zij het blijkbaar belangrijk dat mij de nodige Bijbelkennis werd bijgebracht. Ik genoot in ieder geval van de Bijbelse verhalen en bewaar ze zorgvuldig in mijn geestelijke bagage.
Om mij onbekende redenen kwam er niet lang na mijn aanwezigheid in het Dorpshuis een eind aan de godsdienstlessen en de overige activiteiten. Op foto’s uit circa 1968, te zien op de site van het Wassenaarse gemeentearchief, staat het gebouw er vervallen en beschadigd bij. Gelukkig werd het later opgeknapt en verbouwd tot een fraai vrijstaand woonhuis, wat het nu nog steeds is. Het wordt tegenwoordig particulier bewoond.
Robert van Lit
De achterzijde van het Dorpshuis in 1929.
De Historische Vereniging Oud Wassenaer heeft getracht de rechthebbenden van afbeeldingen te achterhalen. Degene die de auteursrechten hierop heeft, wordt daarom uitgenodigd met de secretaris contact op te nemen. Voor de duidelijkheid in relatie tot de tekst zijn enkele foto’s bewerkt.
Info: Van Ommerenpark 153, 2243EV Wassenaar, Telefoon: 5124653, E-mail: