Het zakenblad Quote komt ieder jaar met een lijst van 500 rijkste Nederlanders, een gebeurtenis die de nodige stof doet opwaaien. Het Historisch Nieuwsblad reageerde hierop door op 15 oktober 2004 een artikel te publiceren met een overzicht van de rijkste Nederlanders uit het verleden. Per eeuw (de 17de, 18de en 19de eeuw) zijn de allerrijksten uitgekozen. Het resultaat was een top-tien van de rijkste Nederlanders uit de genoemde drie eeuwen. Op nummer een staat, laten we het gelijk maar verklappen, koning Willem I, die aan het eind van zijn leven beschikte over een vermogen dat, omgerekend naar de huidige waarde, bestond uit euro 261.322.412. In de top-tien komen we ook een Wassenaarder tegen: Cornelis de Jonge van Ellemeet (1646-1721), ontvanger-generaal van de Republiek der Verenigde Nederlanden. De Jonge van Ellemeet staat op nummer zes, met een vermogen van omgerekend euro 21.201.851. Cornelis was een afstammeling van deftige Zeeuwse regenten die groot waren geworden in de lakenhandel. Als ontvanger-generaal ontving hij soms wel euro 200.000,- per jaar. Dat vulde hij aan met speculatieve beleggingen in effecten en landerijen.
In Wassenaar liet de Jonge van Ellemeet in 1681 een prachtige buitenplaats aanleggen: Duinrell. Met daarop een huis als een klein Frans kasteel, ontworpen door de architect Jacob Roman, die voor de stadhouder paleis Het Loo ontwierp. Het huis Duinrell werd omgeven door een prachtig park in Franse stijl, met hoge geschoren hagen, beelden, vazen en spuitende fonteinen. Het gezin van Cornelis bracht ieder jaar ongeveer twee zomermaanden door op Duinrell. Naast Duinrell kocht De Jonge van Ellemeet in Wassenaar nogal wat weiland aan, tezamen met enkele boerderijen, waaronder Rozenstein. In Den Haag had hij een kapitaal woonhuis aan de Lange Vijverberg. Aan de Boompjes in Rotterdam liet De Jonge van Ellemeet in 1705 een nieuw stadspaleis bouwen. Op de binnenplaats had men zicht op een blauw-arduinen gevelsteen waarop al de indrukwekkende titels van Cornelis waren te lezen. Hoewel hij niet van adel was, wordt hij in veel officiële stukken als ‘jonker’ aangeduid.
Het Historisch Nieuwsblad wijst er terecht op, dat Cornelis een tamelijk onconventioneel huwelijk had. Hij woonde samen met zijn vrouw en diverse vriendinnen. Het verhaal gaat dat hij ’s avonds, voor hij naar bed ging, zijn zakdoek naar zijn vrouwen wierp. Wie de doek ving, mocht mee naar bed.
Het landgoed Duinrell, door Cornelis de Jonge van Ellemeet gesticht, bestaat nog steeds, zij het nu als attractiepark. Het sierlijke huis werd vele malen verbouwd, vergroot en nog eens verbouwd. In de vorige eeuw raakte het danig in verval en in 1986 werd kasteel Duinrell afgebroken. Er is nu op Duinrell niet veel meer over dat nog herinnert aan een van de rijkste mannen van Nederland.
Robert van Lit