Hier is een vriendelijk onthaal
en scherts bij ’t altijd kostlijk maal,
zodat wij dezen Pauwhof prijzen
als een der aardse paradijzen.
5 Aug,’40 P.H. van Moerkerken.
In het boekje: ‘Jong Monumentaal Wassenaar’, komt op bladzijde 88 De Pauwhof ter sprake. Dit fraaie landhuis, het huidige adres is Pauwlaan 2a, wordt nog steeds bewoond.
‘Tot voor enkele jaren exploiteerde de Overvoorde-Gordon Stichting de villa als vakantiehuis voor kunstenaars en literatoren’, zo staat er in dit boekje te lezen. Deze zin smaakt wat mij betreft naar meer. Ik heb dan ook besloten om u door middel van deze rubriek het één en ander over dit vakantiehuis te gaan vertellen. Dat het niet bij één aflevering zal blijven moge duidelijk zijn. Het lijkt me niet verstandig om al die afleveringen achter elkaar te plaatsen. Dit is dan ook de reden waarom ik de titel steeds van een nummer zal voorzien.
‘Op 1 juli 1992 sloot De Pauwhof haar poorten. Daarmee kwam een einde aan een periode van meer dan vijftig jaar waarin dit landhuis een toevluchtsoord vormde voor schrijvers, kunstenaars en wetenschappers. In de landelijke rust van deze buitenplaats konden zij zich wijden aan hun geestelijke arbeid, en ’s avonds tijdens het diner of bij de haard, discussieerden zij en deden nieuwe ideeën op. Vanaf 1940 had Johanna Overvoorde-Gordon haar huis opengesteld voor cultuurdragers uit binnen- en buitenland. Een nauwelijks afzienbare stoet van hen vond voor kortere of langere tijd ‘domicilie’in De Pauwhof’, zo schrijft Hans de Vries in het boekje ‘De Pauwhof 1940-1992’.
Nadat de man van Johanna, Jacob Overvoorde, in 1902 een stuk grond van 2,5 hectare dat tot het landgoed De Paauw behoorde had aangekocht, liet hij hier door de architect Josephus Cuypers in 1912 een villa bouwen. De naam De Paauw komt overigens van de raadpensionaris Adriaan Pauw – de eerste bewoner van dit landgoed - en niet van de vogel.
De Pauwhof werd in eerste instantie als buitenhuis gebruikt omdat het echtpaar in Leiden woonde. Vanaf 1924 zijn ze er permanent gaan wonen. Ook toen al kwamen er kunstenaars en wetenschappers uit de vriendenkring logeren.
Jacob Overvoorde is in 1930 overleden en 5 jaar later heeft zijn vrouw de bovenverdieping laten verbouwen zodat er een aantal gasten tegelijk zou kunnen logeren.
Op zaterdag 9 maart 1940 werd De Overvoorde-Gordon-Stichting ‘de Pauwhof’, Rijksstraatweg 420 te Wassenaar, geopend.
(Ter informatie: de meeste gegevens komen uit de gastenboeken van deze stichting, die in het Gemeentearchief te Wassenaar bewaard worden.)
Carl Doeke Eisma