Er is een tijd geweest dat er vele duizenden molens in ons land stonden. Aanvankelijk ging het om houten molens, al of niet met riet gedekt. Deze materialen zijn zeer brandbaar en het is dan ook niet verwonderlijk dat veel van deze molens door brand verwoest zijn. Hoe zit dat eigenlijk met de molen bij het Molenplein, is deze molen wel eens afgebrand?

Hij is weliswaar niet van hout, maar toch, ook stenen molens kunnen afbranden. Voor de volledigheid moet ik wel even duidelijk maken dat de molen zelf oorspronkelijk wel van hout was. De molen is in 1668 gebouwd en in 1705 wordt in een akte van een “Steene Coorn wint Moolen”gesproken. Gezien de achtkante vorm van het onderste gedeelte staat het vast, dat het bovenste gedeelte in eerste instantie van hout was, maar dit is voor 1705 door een stenen molen vervangen en dat zou best eens na een brand gebeurd kunnen zijn. Maar daarna? Is er gedurende al die eeuwen erna nog wel eens sprake geweest van brand?

Onlangs kreeg ik van een alleraardigste buurvrouw een exemplaar van het Wassenaar Kwartet, een uitgave van het Winkelcentrum Langstraat. Uitgaande van enkele foto’s die gebruikt zijn, geleverd door fotostudio Van der Plas, is dit kwartet in de jaren ’80 gedrukt. Op de kaart Molenplein staat onder andere: “Dit plein is genoemd naar de molen “Windlust”. Deze molen is al honderden jaren oud en diverse keren door brand verwoest.” In het door mijzelf geschreven boekje De korenmolen van Wassenaar (1989) staat een hoofdstuk met als titel De brand van 1861. Men is er jarenlang van uitgegaan dat de molen in dat jaar afgebrand zou zijn. Aan het einde van dit hoofdstuk toon ik aan, dat dit niet het geval was. Als voornaamste bron kon ik gebruik maken van een verslag van de molenaar zelf. Weliswaar is de bliksem ingeslagen op 21 augustus van dat jaar, maar daardoor werd slechts enige schade aangericht en niet meer. Zowel na uitgebreid archiefonderzoek als na bestudering van de molen zelf is komen vast te staan dat deze molen gedurende al die jaren nooit door brand verwoest is. Dit wil dus zeggen dat, los van die onderdelen die vervangen moesten worden, de Windlust er al meer dan 300 jaar staat!

Carl Doeke Eisma