Na het oproer van 25 januari 1785, gericht tegen de loting voor de formering van een gewapend burgerkorps (zie nrs. ... t/m ..), heeft het enige tijd geduurd voordat er opnieuw een poging in die richting wordt gedaan. Toch krijgt in de hoogtijdagen van het patriottisme (1786-1787) ook Wassenaar zijn wapenkorps. Tot de initiatiefnemers behoren o.a. Bart Wensveen (van beroep: timmerman), Cornelis van Binkhorst (boer), Pieter Caarten (eigenaar van Rijksdorp) en Albert en Claas Claverweijde (vader: touwslager, en zoon). 

Het eerstgenoemde tweetal gaat op 15 december 1786 naar Den Haag om daar aan de ambachtsheer van Wassenaar, Carel George graaf van Wassenaer Obdam, een request tot legalisatie van het door hen op te richten korps aan te bieden. Een week later wordt de "Acte van Legalisatie, door zijn Excellentie verleend aan 't Vaderlands genoodschap van Wapenhandel [het hanteren van wapens] alhier" getoond aan het dorpsbestuur. Als wapenspreuk heeft het genoodschap het manhafte "De Vrijheid van de Batavieren, Behoud men door de Krijgsbanieren" gekozen. De Staten van Holland geven hun goedkeuring aan het wapenkorps op 27 januari 1787.

Kort daarna vindt een plechtigheid plaats waarbij door Maria Claverweyde, geboren Van Hoek, aan het "loffelyk Genootschap van Wapenhandel" een koperen trom wordt aangeboden namens "een ouden vier en tagtig jarige Grysaard". Haar toespraak begint ze met de aanhef: "Kloekmoedige Batavieren!" en eindigt met: "Dat Neerlands Helden Ry, Moet Wezen Dood of Vry". Het dankwoord wordt gesproken door de commandant Cornelis van der Does (een zoon van de baljuw en schout Adriaan van der Does en broer van de secretaris Adriaan van der Does junior) en begint met: "Edele en Vaderlandlievende Vrouwe!". Tenslotte wordt het 46 leden tellende wapenkorps nog toegesproken door de schout, Adriaan van der Does: "En gy Brave Vryheidszoonen, Burgers van Wassenaar, die eindelyk begrepen hebt, dat zal ons lieve Vaderland eens Zegenpraalen, over deszelfs verdervenzoekende Vyanden, het ook noodzaakelyk geworden is, om zich te bekwamen in den Wapenhandel; …..".

In het Wassenaar anno 2002 is nog altijd een relict uit de patriottentijd terug te vinden. Het huisje dat eens van Bart Wensveen was (thans: Kerkstraat 6) heeft aan de gevel een zonnewijzer met daarop het jaartal 1787 en het strijdbare credo: "Doet Regt, Ontziet Niemand, Want Den Tijd Loopt door zijn Kring, Denkt dat de dood komt aan, Op dat uw Rekening, Met een goed Slot mag Staan".

Marry Niphuis-Nell

Bronnen:

GAW, OA, inv.nrs. 9, 10, 681

De zonnewijzer op het huis van Bart Wensveen, nu Kerkstraat. Foto jan Stegeman.