Wilhelmus Marinus Retera is op 8 januari 1858 in Den Haag geboren. Zijn vader Petrus was boekdrukker. Willem, zoals hij genoemd werd, was enig kind en zijn moeder heette Anthonia den Dekker. Hij volgde een opleiding tot beeldhouwer.
Hij is in 1883 getrouwd met Johanna Walther. Ze kregen vier kinderen, drie meisjes en een jongen. Deze jongen, hij heette net als zijn vader Wilhelmus Marinus, zou ook kunstenaar worden. Tijdens mijn zoektocht naar gegevens over Willem was het dan ook niet eenvoudig om er zeker van te kunnen zijn dat het om Willem Sr. ging. In 1903 is het gezin Retera naar Amsterdam verhuisd omdat Willem benoemd was als onderwijzer aan de Kunstnijverheidsschool Quellinus. In 1879 was de vereniging tot bevordering van het kunstonderwijs Quellinus opgericht. In 1924 werd de naam na een fusie veranderd in Instituut voor Kunstnijverheidsonderwijs Amsterdam en sinds 1968 spreekt men van de Gerrit Rietveld Academie. Willem was tot 1924 verbonden aan deze onderwijsinstelling en in datzelfde jaar liet hij een huis in ons dorp bouwen op het adres Raaphorstlaan 11b . Een deel van dit huis gebruikte hij als atelier. Wilhelmus Marinus Retera is op 29 oktober 1930 overleden. Zijn vrouw Johanna is in 1939 overleden.
Zijn werk
Willem vervaardigde vooral monumentale beeldhouwwerken. Tijdens een lezing die hij in 1909 in Den Haag gaf, sprak hij van bouwbeeldhouwkunst en hij omschreef deze vorm van kunst als: ‘Die beeldhouwkunst welke zich voorstelt bij te dragen tot de schoonheid van het bouwwerk.’ Zo heeft hij werk geleverd voor de Ridderzaal, het Tropeninstituut in Amsterdam en het Vredespaleis. Tijdens het maken van diverse beeldhouwwerken voor het Vredespaleis was hij zelfs hoofdbeeldhouwer. In het paleis Buitenrust dat er vlak naast lag en omstreeks 1913 afgebroken is, was een werkplaats ingericht en hier heeft hij enkele jaren met zo’n 25 andere beeldhouwers aan deze beeldhouwwerken gewerkt. In een krantenartikel wordt zijn werk ‘rijk en artistiek beeldwerk’ genoemd en één van de architecten waar Willem mee samengewerkt heeft, schrijft dat hij de kwaliteiten van Retera zeer hoog heeft zitten. In De Wassenaarsche Courant van 13 juni 1925 staat een wandeling door Wassenaar beschreven. Hierin staat onder meer: ‘We gaan weer verder, doch niet dan nadat we een bezoek hebben gebracht aan den bekenden beeldhouwer, den heer Retera, bij velen bekend als leeraar aan de Rijksschool voor Kunstnijverneid en Rijksnormaalschool voor teekenonderwijzers te Amsterdam. De bijna 70-jarige, vriendelijke artist werkt daar in zijn miniatuur atelier nog met den hand van een jongeling en is in een minimum tijd met u in een levendig gesprek over het onderwerp waar u zich voor interesseert. Gij bewondert zijn werk, en ten slotte met een vriendelijk ‘au revoir’ geeft onzen gastheer ons het afscheid.’ Laat ik hem daarin navolgen.
Carl Doeke Eisma
Een beeldhouwwerk in 1904 aangebracht op het pand van de voormalige levensverzekeringsmaatschappij Pietas in Utrecht.