Dit "Reglement op de uitoefening der broodbakkers binnen de gemeente van Wassenaer en Zuydwyk" werd in 1819 van kracht en al beperk ik me hier tot de broodbakkers ook de meelverkopers, de korenmolenaars en de grutters kregen tot in detail te horen wat wel mocht en wat niet.Men ging uit van een op 15 januari 1817 door Zijne Majesteit (Willem I) genomen besluit maar niet nadat dit Reglement goedgekeurd was door de Ambachtsvrouwe van Wassenaer en Zuydwijk. Op 8 April 1819 werd het gearresteerd en ondertekend door -onder meer- Hoynck van Papendrecht , Jan Leendertz. Ruijgrok en Leendert van der Kleij. Als voorbeeld enkele bepalingen die er niet om liegen.

Er zal binnen deze Gemeente geen ander brood ter verkoop gebakken, noch verkocht mogen worden, dan van zuivere tarw en van zuivere rogge; zijnde gaar en doorbakken; door iederen bakker met zijn eigen merk geteekend; zonder dat de eene of andere soort van brood, met eenige hoegenaamde andere specien, geene zuivere tarw of rogge zijnde, onder welk voorwendsel ook, zal mogen worden vermengd; op eene boete van twaalf guldens, of eene gevengenis van eenen dag, benevens de verbeurdverklaring van het aldus gebakken brood en voorhanden zijnde vermengde specien.

Het gebuild fijn tarwebrood, het zoogenaamde huisbakkenbrood, en het ongebuild tarwebrood of zoogenaamde krop uit de zak, zal, ingeval hetzelve te hard gebakken is, op de drie ponden twee looden te ligt, en indien hetzelve niet te gaar gebakken is, twee looden te zwaar mogen wegen.

De bakkers zullen even min eenig kleingoed, beschuit, koekjes, of wat het ook zij, op het brood dat zij verkoopen, mogen toegeven, of, onder wat voorwendsel, aan hunne calanten mogen geven of schenken, noch bij de afrekening van den kerfstok of met den zak, eenigen hoegenaamden afslag op de bepaalde zettings-prijs mogen toestaaan .

Elke broodbakker, binnen deze Gemeente woonachtig, zal het brood bij hem gebakken en ter verkoop gelegd, niet anders mogen houden dan in zijn’ winkel, op eene zigtbare plaats, ieder soort bijzonder; en voorts altoos in deszelfs winkel moeten voorhanden hebben goede schalen en gewigt, met het merk van den jongsten ijk voorzien; ten einde een ieder, des begerende, het brood dadelijk bij de aflevering te kunnen toewegen; welke toeweging nimmer zal mogen worden geweigerd: ieder punt van dit artikel op eene boete van drie guldens, telkens wanneer bevonden wierd contrarie te zijn gehandeld.

En dan dachten die bakkers van nu dat ze het moeilijk hadden !

                                                                                         Carl Doeke Eisma.

De smederij van Pompe aan de Kerkstraat, met de travaille om paarden te beslaan. Foto uit ca 1917.