Van schippers en molenaars wordt wel eens beweerd, dat ze kunnen leven van de wind en hier zit een kern van waarheid in. Rond 1100 worden de eerste windmolens in ons land vermeld en tot de uitvinding van de stoommachine was men volledig afhankelijk van die wind. Grof gesteld kunnen we zeggen, dat er in ons land gemiddeld één op de vier dagen voldoende wind staat om graan te kunnen malen. Wanneer u de wieken rond ziet gaan bestaat dan ook de mogelijkheid, dat de maalsteen losgekoppeld is van het aandrijfmechanisme. De molen staat dan uit z’n werk, zoals dit in vaktermen heet.

Toen de molen nog bedrijfsmatig in functie was, gingen de wieken alleen maar rond wanneer er echt gemalen werd. Dat is nu anders. Om duidelijk te maken dat de molen geopend is en omdat er een teller op het bovenwiel zit, die aangeeft hoe vaak de wieken rondgegaan zijn, laten we de wieken ook draaien wanneer de steen losgekoppeld is. Afhankelijk van het aantal omwentelingen krijgt de gemeente jaarlijks een bedrag van de provincie waarmee reparaties betaald kunnen worden. In 1899 werd er naast de molen Windlust in Wassenaar een stoommaalderij geplaatst, zoals uit de aantekeningen van de molenaar blijkt. Vanaf dat moment was men dus niet meer alleen afhankelijk van de wind. Ook de molenaar moest echter met z’n tijd meegaan zoals uit een artikel uit het Wassenaars Nieuwsblad van 20 mei 1927 blijkt.

“Burgemeester en Wethouders van Wassenaar brengen ter openbare kennis, dat ter gemeentesecretarie ter inzage ligt een verzoek met bijlagen van J. Mansvelt en Zoon, graanhandelaar, wonende te Wassenaar, om vergunning tot uitbreiding van de graanmaalderij, door plaatsing van een Crossley horizontale ruwe oliemoter van 32/336 P.K. op het perceel gelegen aan den Molenweg. Op Vrijdag 3 Juni a.s., des voormiddags elf uur, zal ten Raadhuize gelegenheid bestaan om bezwaren tegen de inwilliging van dit verzoek in te brengen en deze mondeling en schriftelijk toe te lichten. Zoowel de verzoeker, als zij, die bezwaren hebben, kunnen gedurende drie dagen, vóór het bovengemelde tijdstip, ter secretarie der gemeente kennis nemen van de ter zake ingekomen schrifturen.
Wassenaar, 20 Mei 1927.
           Burgemeester en Wethouders
                          voornoemd.
                   De Burgemeester,
              Storm van ’s Gravezande.
                       De Secretaris,
                              Eggink.”

Nog even voor alle duidelijkheid: zowel de genoemde stoommaalderij als de oliemotor stonden niet in de molen zelf, maar in de aanpalende gebouwtjes. Wanneer er voldoende wind was maakte men gebruik van de molen en wanneer dit niet het geval was kon men van de mechanische aandrijfkracht gebruik maken. Allebei kon vanzelfsprekend ook en zo heeft dit bedrijf tot 1962 beroepsmatig kunnen functioneren. Op dit moment kan alleen op windkracht gemalen worden maar gezien de hoeveelheid graan die gemalen wordt is dit voldoende.

Carl Doeke Eisma